Yazılım
API nedir? Yazılımların birbiriyle konuştuğu kapı: API entegrasyonu işletmeye ne kazandırır?
API, iki yazılımın kurallı biçimde veri alıp verdiği arayüzdür. Nasıl çalışır, türleri, API key, API entegrasyonu ve işletmeye kazandırdıkları.
Yayın · Güncelleme · 12 dk okuma · Güney Kanat
API nedir?
API, bir yazılımın başka bir yazılıma kendi verisini ve işlevlerini belirli kurallarla açtığı arayüzdür. Kelime İngilizce Application Programming Interface ifadesinin kısaltmasıdır; Türkçede uygulama programlama arayüzü denir, kısaca API ya da web API olarak da geçer. Bir programın ekranı insanlar için neyse, API de programlar için odur: insan bir düğmeye basar, program ise API’ye bir istek gönderir. “API bağlantısı”, “API desteği” ve “API entegrasyonu” ifadeleri de aynı fikrin farklı yüzleridir.
Kısaca söylemek gerekirse API, iki yazılım arasındaki sözleşmedir. Sözleşme şunları yazar: hangi adrese istek gönderilecek, isteğin içinde hangi bilgiler olacak, kim hangi yetkiyle soracak ve cevap hangi biçimde dönecek. Bu kurallara uyan her yazılım, öteki tarafın nasıl yazıldığını bilmeden onunla çalışabilir. Bir e-ticaret sitesinin ödeme altyapısına, bir muhasebe programının e-fatura sistemine veya bir mobil uygulamanın harita servisine bağlanması bu sayede mümkün olur.
Sık kullanılan benzetme restorandır. Menü, mutfağın neler yapabildiğini gösterir; garson siparişi mutfağa götürür, yemeği masaya getirir. Müşteri mutfağa girmez, yemeğin nasıl pişirildiğini bilmek zorunda değildir. API’de menü belgelerdir, garson API’nin kendisidir, mutfak ise veriyi tutan sistemdir. Bu ayrım güvenlik için de önemlidir: dışarıdaki yazılım veritabanına doğrudan dokunmaz, yalnızca izin verilen kapıdan geçer.
API ne işe yarar?
API, yazılımların birbirinin işini tekrar yazmadan kullanmasına ve aynı veriyi paylaşmasına yarar. Bir web sitesi kart ödemesi almak için kendi bankacılık altyapısını kurmaz; ödeme kuruluşunun API’sine bağlanır. Bir sipariş paneli kargo ücretini hesaplamak için kargo firmasının tarifesini elle girmez; kargo API’sinden sorar. Böylece her yazılım kendi uzmanlığına odaklanır, geri kalanını API üzerinden alır.
İşletme açısından API’nin üç somut faydası vardır:
- Tekrar eden veri girişini kaldırır: Sipariş bir kez girilir; muhasebe, stok ve kargo sistemleri aynı kaydı API üzerinden alır.
- Bilginin güncel kalmasını sağlar: Stok, fiyat ve sipariş durumu sistemler arasında otomatik akar; dün akşamki Excel dosyasına bakılmaz.
- Hazır servisleri kullanmayı mümkün kılar: Ödeme, SMS, e-posta, harita ve e-fatura gibi işler sıfırdan yazılmaz, bu işi yapan servise bağlanılır.
API olmadan da sistemler birbirine veri aktarabilir: dosya indirip yüklemek, tabloyu kopyalayıp yapıştırmak, bilgileri telefonla sormak. Bu yöntemler küçük hacimde iş görür; sipariş, ürün veya müşteri sayısı arttıkça hata ve gecikme de artar. API, bu aktarımı insandan alıp yazılımlara bırakır.
API nasıl çalışır?
API, istek ve cevap mantığıyla çalışır: bir yazılım belirli bir adrese istek gönderir, öteki yazılım isteği kontrol eder ve sonucu geri yollar. Web API’lerinde bu konuşma, tarayıcıların sayfa açarken kullandığı HTTP protokolü üzerinden yapılır. Bir isteğin dört parçası vardır:
Bir web API isteğinin parçaları
| Parça | Ne anlatır? | Örnek |
|---|---|---|
| Uç nokta (endpoint) | İsteğin gittiği adres; her kaynak için ayrı bir yol | /siparisler, /urunler/125 |
| Yöntem (method) | Ne yapılmak istendiği | GET okur, POST oluşturur, PUT/PATCH günceller, DELETE siler |
| Başlıklar (headers) | Kimin sorduğu, verinin biçimi | Yetki anahtarı, içerik türü |
| Gövde (body) | Gönderilen veri | Yeni siparişin ürünleri ve adedi |
Cevap da iki parçadan oluşur: bir durum kodu ve veri. Durum kodu işin sonucunu tek bir sayıyla söyler; veri ise çoğunlukla JSON biçiminde, yani hem insanın hem programın okuyabileceği düz metin olarak döner. En sık görülen durum kodları şunlardır:
- 200: İstek başarılı, istenen veri cevapta.
- 201: Yeni kayıt oluşturuldu.
- 400: İstek hatalı; eksik veya yanlış biçimde alan var.
- 401 / 403: Kimlik doğrulanamadı ya da bu işleme yetki yok.
- 404: İstenen kaynak bulunamadı.
- 429: Kısa sürede çok fazla istek gönderildi, bekleyip tekrar denenmeli.
- 500: Karşı tarafın sunucusunda hata oluştu.
API nedir? Örnek bir sipariş akışı
Bir bayi, sipariş panelinde 20 adet ürün seçip “Siparişi gönder” düğmesine basıyor diyelim. Panel, muhasebe programının API’sine POST yöntemiyle /siparisler adresine bir istek yollar; isteğin başlığında panelin yetki anahtarı, gövdesinde bayi kodu ve ürün listesi vardır. Muhasebe programı anahtarı kontrol eder, stoğu düşer, siparişi kaydeder ve 201 koduyla sipariş numarasını geri döndürür. Panel bu numarayı bayinin ekranında gösterir. Kimse bir şeyi iki kez yazmamıştır; iki program birbirinin içini görmeden anlaşmıştır.
API çağrısı nedir?
API çağrısı (API call veya API request), bir yazılımın bir API’ye gönderdiği tek bir istektir. Yukarıdaki örnekte siparişin gönderilmesi bir çağrıdır; sipariş durumunun sorgulanması ikinci bir çağrıdır. Kavram önemlidir, çünkü birçok servis kullanımını çağrı sayısıyla ölçer: paketlerde “aylık çağrı limiti” ya da “dakikada en fazla şu kadar istek” gibi sınırlar yazar. Limit aşılırsa servis 429 koduyla isteği geri çevirir.
Entegrasyon tasarlanırken çağrı sayısı bu yüzden hesaba katılır. Her sayfa açılışında karşı sisteme soru sormak yerine sık değişmeyen veri (ürün listesi, fiyat tablosu) belirli aralıklarla çekilip saklanır; sık değişen veri (stok, sipariş durumu) gerektiğinde sorulur ya da karşı taraf değişikliği kendisi bildirir. Bu son yönteme webhook denir ve aşağıdaki türler tablosunda yer alır.
API nasıl kullanılır?
Bir API dört adımda kullanılır: servisin belgeleri okunur, geliştirici hesabı açılıp API anahtarı alınır, istekler önce test ortamında denenir, ardından yazılımın koduna eklenip canlı ortamda çalıştırılır. Geliştiriciler denemeler için Postman gibi araçlar ya da komut satırındaki curl komutunu kullanır; bu araçlar bir isteği kod yazmadan gönderip cevabı görmeyi sağlar.
İşletme sahibi olarak API’yi doğrudan kullanmanız gerekmez. Sizin kullandığınız şey, API’nin arkasında çalıştığı ekranlardır: pazaryeri panelindeki stok güncellemesi ya da muhasebe programındaki “e-faturaya gönder” düğmesi. Kod tarafını entegrasyonu yazan ekip üstlenir; sizden beklenen, hangi verinin nereye gideceğine karar vermektir.
API türleri nelerdir?
API türleri iki eksende ayrılır: kimin erişebildiğine göre ve hangi mimariyle yazıldığına göre. Erişime göre dört tür vardır:
- Açık (public, open) API: Herkese açıktır; geliştirici kaydolup anahtar alır. Hava durumu, döviz kuru ve harita servisleri tipik örneklerdir.
- İş ortağı (partner) API: Yalnızca sözleşme yapılan firmalara açılır. Pazaryerlerinin satıcılara, kargo firmalarının anlaşmalı işletmelere verdiği API’ler bu gruptadır.
- Kapalı (private, internal) API: Şirketin kendi yazılımları arasında kullanılır; dışarıya açılmaz. Bir mobil uygulamanın kendi sunucusuyla konuşması buna örnektir.
- Birleşik (composite) API: Birden çok isteği tek çağrıda birleştirir; örneğin müşteri, sipariş ve fatura bilgisini tek seferde döndürür.
Mimariye göre en yaygın biçimler aşağıdaki tabloda. İşletme sahibinin bunları ezberlemesi gerekmez; ama teklif okurken karşınıza çıktıklarında neyi anlattıklarını bilmek işe yarar.
Yaygın API mimarileri ve kullanım yerleri
| Mimari | Nasıl çalışır? | Nerede görülür? |
|---|---|---|
| REST | Her kaynak bir adres; HTTP yöntemleri ve çoğunlukla JSON | Web ve mobil uygulamaların büyük kısmı, e-ticaret ve ödeme servisleri |
| SOAP | XML biçiminde, katı kurallı mesajlar | Bankacılık, kamu ve eski kurumsal sistemler |
| GraphQL | İstemci hangi alanları istediğini tek sorguda söyler | Çok ekranlı uygulamalar, karmaşık veri ihtiyaçları |
| Webhook | Karşı taraf bir olay olduğunda sizin adresinize haber gönderir | Ödeme onayı, kargo durumu değişikliği, yeni sipariş bildirimi |
| gRPC | İkili biçimde, çok hızlı sunucudan sunucuya iletişim | Büyük sistemlerin iç servisleri |
REST API nedir sorusunun kısa cevabı, tablodaki ilk satırdır: bugün bir firmanın “API’miz var” dediğinde kastettiği çoğunlukla REST biçiminde, JSON döndüren bir web API’sidir. SOAP ise bazı bankacılık ve kamu servislerinde hâlâ karşınıza çıkar; bu servislerle çalışırken entegrasyon süresi biraz uzar, çünkü mesaj yapısı daha katıdır ve belgeleri çoğunlukla daha teknik dille yazılmıştır. Hangi mimarinin kullanılacağını genellikle bağlandığınız servis belirler. Hiçbir mimari kendiliğinden daha iyi değildir.
API key nedir, ne işe yarar?
API key (API anahtarı), bir API’ye istek gönderen yazılımı tanıtan uzun ve tahmin edilemez bir karakter dizisidir. Servis her isteğe bakar, anahtarı tanırsa cevap verir, tanımazsa 401 koduyla reddeder. Anahtar sayesinde servis kimin ne kadar çağrı yaptığını ölçer, limiti uygular ve gerekirse tek bir müşterinin erişimini kapatır.
Anahtar bir şifre gibi korunmalıdır. Herkese açık bir web sayfasının koduna, e-postaya veya paylaşılan bir tabloya yazılmaz; yalnızca sunucuda, şifreli ayar dosyalarında saklanır. Daha hassas işlemler için yalnız anahtar yetmez; OAuth gibi yöntemlerle süreli erişim belirteci (token) kullanılır. Bir çalışan ayrıldığında ya da anahtarın sızdığından şüphelenildiğinde anahtar yenilenir; bu yüzden anahtarların hangi hesapta durduğu ve kimin yenileyebileceği baştan bilinmelidir.
API belgesi (dokümantasyonu) nedir?
API belgesi, bir API’nin hangi uç noktaları sunduğunu, her birine nasıl istek gönderileceğini, hangi alanların zorunlu olduğunu ve hangi cevapların döneceğini anlatan kullanım kılavuzudur. İngilizcede API documentation ya da kısaca docs denir. Restoran benzetmesindeki menünün ta kendisidir: menüsü olmayan bir mutfaktan ne isteyebileceğinizi tahmin etmek zorunda kalırsınız.
İyi bir belgede her uç nokta için örnek istek ve örnek cevap, hata kodlarının anlamı, çağrı limitleri, kimlik doğrulama yöntemi ve sürüm notları bulunur. Çoğu servis ayrıca gerçek veriye dokunmadan deneme yapılabilen bir test ortamı (sandbox) sunar. Belgenin kalitesi entegrasyonun süresini doğrudan etkiler; eksik belgeyle çalışan bir geliştirici, cevapları deneme yanılmayla öğrenmek zorunda kalır. Bu yüzden bir programın API desteğini değerlendirirken ilk bakılacak yer belgelerdir.
API gateway nedir?
API gateway (API ağ geçidi), bir sistemin bütün API isteklerini tek bir giriş noktasında karşılayan ve arkadaki servislere dağıtan ara katmandır. Kimlik doğrulama, çağrı limiti, kayıt tutma ve önbellekleme gibi işler her serviste ayrı ayrı yazılmak yerine bu kapıda bir kez yapılır.
Küçük ve orta ölçekli bir işletmenin entegrasyonunda ayrı bir gateway çoğunlukla gerekmez; tek bir uygulama ve birkaç bağlantı için bu kontroller uygulamanın içinde yapılabilir. Gateway, çok sayıda iç servisin ve dışarıya açılan çok sayıda API’nin olduğu büyük sistemlerde anlam kazanır. Bir teklifte karşınıza çıkarsa, neden gerektiğini ve bakımını kimin yapacağını sormak yeterlidir.
API nerelerde kullanılır?
API, internete bağlı hemen her yazılımda kullanılır; çoğu zaman kullanıcı farkına bile varmaz. Bir uygulamaya Google hesabıyla giriş yapmak, bir sitede kargo takip numarasını sorgulamak ya da telefonda hava durumunu görmek API çağrılarıyla olur. İşletmelerde en sık karşılaşılan kullanım alanları şunlardır:
İşletmelerde yaygın API kullanım alanları
| Alan | API ile ne yapılır? | Kazanılan |
|---|---|---|
| Ödeme | Kart ödemesi alınır, iade ve taksit sorgulanır | Kart bilgisi sizin sisteminizde tutulmaz |
| Muhasebe ve e-fatura | Satış kaydı ve fatura otomatik oluşur | Aynı satış iki programa girilmez |
| Pazaryeri | Ürün, stok ve fiyat tek yerden güncellenir, siparişler çekilir | Stokta olmayan ürün satılmaz |
| Kargo | Gönderi oluşturulur, etiket ve takip numarası alınır | Müşteriye takip bilgisi kendiliğinden gider |
| SMS ve e-posta | Bildirim, doğrulama kodu, randevu hatırlatması gönderilir | Hatırlatmalar elle yapılmaz |
| Harita ve konum | Adres doğrulanır, mesafe ve rota hesaplanır | Teslimat planı hızlanır |
| Döviz ve fiyat verisi | Güncel kur veya fiyat çekilir | Fiyat listesi el ile güncellenmez |
Yapay zekâ servisleri de aynı mantıkla çalışır: bir metin özetleme ya da sınıflandırma modeli, işletmenin yazılımına API üzerinden bağlanır ve her istek bir çağrı olarak ücretlendirilir.
API desteği nedir?
API desteği, bir yazılımın dışarıdaki programların ona bağlanabilmesi için belgelenmiş bir API sunmasıdır. Bir programın tanıtımında “API desteği var” yazıyorsa, verisine başka bir yazılımdan okuma ve yazma yoluyla erişilebileceği anlatılır. Yazmıyorsa veri çoğunlukla yalnızca ekrandan ya da dosya dışa aktarmayla alınabilir.
Hazır bir program seçerken API desteği, ileride yaşanacak birçok sorunun önünü keser. Sorulacak sorular nettir: API belgeleri herkese açık mı? Hangi veriler okunabiliyor, hangileri yazılabiliyor? Çağrı limiti hangi pakette ne kadar? API kullanımı ek ücretli mi? Bu sorular, hazır yazılım mı, özel yazılım mı kararında da belirleyicidir; çünkü API’si zayıf bir hazır programın eksikleri ancak elle veri taşıyarak kapatılabilir.
API entegrasyonu nedir?
API entegrasyonu, iki ya da daha fazla yazılımın API’leri üzerinden birbirine bağlanması ve verinin aralarında kendiliğinden akmasıdır. API bir kapıysa, entegrasyon o kapıdan geçen yolu inşa etmektir: hangi veri hangi yöne, ne zaman ve hangi kurallarla gidecek, bir hata olduğunda ne yapılacak. Türkçede “sistem entegrasyonu”, “yazılım entegrasyonu” ya da yalnızca “entegrasyon” olarak da söylenir.
Entegrasyonun bir yazılım işi olmasının sebebi, iki sistemin aynı dili konuşmamasıdır. Biri müşteriyi vergi numarasıyla, öteki müşteri koduyla tanır; biri ürün adını, öteki stok kodunu esas alır; biri fiyatı KDV dahil, öteki hariç tutar. Entegrasyon bu eşleştirmeleri yapar, eksik veya hatalı kaydı yakalar, karşı sistem cevap vermediğinde isteği daha sonra yeniden dener ve olan biteni kayıt altına alır. İyi bir entegrasyon görünmez çalışır; kötüsü ise ay sonunda tutmayan rakamlarla fark edilir.
API entegrasyonu işletmeye ne kazandırır?
API entegrasyonu işletmeye zaman, doğruluk ve büyüme kapasitesi kazandırır. Kazancın büyüklüğü, bugün elle yapılan aktarımın sıklığına ve hacmine bağlıdır. Aşağıdaki tablo aynı işin entegrasyondan önce ve sonra nasıl yürüdüğünü karşılaştırır:
Elle aktarım ile API entegrasyonu karşılaştırması
| İş | Elle aktarım | API entegrasyonu |
|---|---|---|
| Sipariş kaydı | Panelden okunup muhasebe programına yeniden yazılır | Sipariş kaydedildiği anda muhasebeye düşer |
| Stok bilgisi | Gün sonunda dosyayla güncellenir | Her satışta tüm kanallarda güncellenir |
| Fatura | Satıştan sonra ayrıca kesilir | Satış onaylanınca otomatik oluşur |
| Hata | Yanlış yazılan adet veya fiyat ay sonunda fark edilir | Uyuşmayan kayıt anında raporlanır |
| Büyüme | Sipariş arttıkça yeni personel gerekir | Hacim artışı aynı akıştan geçer |
Kazancın görünmeyen tarafı karar kalitesidir. Veri tek bir akışta toplandığında yönetici, satış, stok ve tahsilatı aynı ekranda güncel olarak görür. Bayi siparişlerinin, muhasebe kayıtlarının ve stok hareketlerinin aynı yerde toplanması, örneğin B2B nedir yazısında anlattığımız bayi sistemlerinin temel işidir.
Her entegrasyon kârlı değildir. Ayda birkaç kez yapılan, birkaç dakika süren bir aktarım için entegrasyon yazdırmak, kazandırdığından fazlasına mal olabilir. Karar için basit bir hesap yeter: bu aktarım ayda kaç kez yapılıyor, her seferinde ne kadar sürüyor, hata olduğunda düzeltmek ne kadar zaman alıyor? Tekrar sıklığı ve hata maliyeti yüksekse entegrasyon kısa sürede kendini öder.
API entegrasyonu nasıl yapılır?
API entegrasyonu, iki sistemin belgeleri okunarak veri eşleştirmesi yazılır, test ortamında denenir ve izleme kurularak canlıya alınır. Bir işletmenin bilmesi gereken adımlar şunlardır:
- Hedef ve akış: Hangi veri, hangi sistemden hangisine, ne sıklıkla gidecek? Tek yönlü mü, çift yönlü mü?
- API kontrolü: Bağlanılacak sistemlerin API’si var mı, belgeleri açık mı, gereken veriyi okuyup yazmaya izin veriyor mu, ek ücreti var mı?
- Erişim: Test ve canlı ortam için API anahtarları işletmenin kendi hesabında alınır.
- Eşleştirme: Müşteri, ürün, vergi oranı ve sipariş durumu gibi alanların iki sistemde neye karşılık geldiği yazılır.
- Geliştirme: Bağlantı kodu, hata durumunda yeniden deneme ve kayıt tutma ile birlikte yazılır.
- Test: Gerçek senaryolar test ortamında denenir; iade, iptal ve eksik veri gibi istisnalar unutulmaz.
- Canlıya geçiş ve izleme: Entegrasyon devreye alınır, başarısız çağrılar için uyarı kurulur, ilk haftalarda kayıtlar örneklem üzerinden kontrol edilir.
İlk adımda iş, ekrandan önce masada çözülür. İstanbul’daki işletmelerle bu keşif görüşmesini kendi ofislerinde yapıyor, kullanılan muhasebe programını, pazaryeri panelini ve Excel dosyalarını yerinde birlikte inceliyoruz; diğer şehirlerdeki işletmelerle aynı görüşme online yürüyor. Sonraki demo, test ve teslim adımları her şehir için uzaktan ilerliyor; sürecin tamamı nasıl çalışıyoruz sayfasında.
Entegrasyon tek başına bir proje olabileceği gibi daha büyük bir yazılımın parçası da olabilir. Yeni bir panel ya da sipariş sistemi yaptırırken entegrasyonlar kapsamın başında yazılmalıdır; çünkü veri yapısı bağlanılacak sistemlere göre kurulur. Bunun nasıl bir brief’e dönüştüğünü yazılım yaptırmak istiyorum yazısında adım adım anlattık. Hiç entegrasyonu olmayan küçük bir ilk sürümle başlayıp entegrasyonları sonraki sürüme bırakmak da meşru bir yoldur; MVP nedir yazısındaki önceliklendirme yöntemi bu kararı vermeye yardım eder.
API entegrasyonu ne kadar sürer ve neye mal olur?
Süre ve maliyet, bağlanılan sistemin API’sinin ne kadar iyi belgelendiğine, akışın tek mi çift yönlü olduğuna ve kaç veri türünün eşleştirileceğine bağlıdır. Belgeleri açık, test ortamı olan bir servisle tek yönlü sipariş aktarımı kısa sürer; belgesi eksik, eski bir programla çift yönlü stok ve fiyat senkronizasyonu uzun sürer. Teklif alırken her entegrasyonun ayrı bir kalem olarak yazılmasını, kapsamın hangi veri türlerini içerdiğini ve bağlanılan servisin olası ücretlerinin kime ait olduğunu sorun.
Beklentiyi ayarlamak için kendi fiyatımızı paylaşalım: Nullmedya’da tek bir API, pazaryeri veya muhasebe entegrasyonu 20.000 TL’den başlar (KDV hariç). Entegrasyonun içinde yer aldığı özel yazılım geliştirme projelerinde kapsam, süreç analiziyle birlikte netleşir; başlangıç fiyatlarının tamamı fiyatlar sayfasında.
API entegrasyonunda güvenlik için nelere dikkat edilmeli?
API, verinin dışarıya açılan kapısı olduğu için entegrasyonun en hassas yeri güvenliktir. Web uygulama güvenliği alanında çalışan OWASP topluluğunun API güvenliği listesi, en sık görülen açıkların başında yetki kontrollerindeki hataları sayar: bir kullanıcının, adresteki numarayı değiştirerek başkasının kaydına ulaşabilmesi gibi. Entegrasyon yaptırırken şu maddeleri sorun:
- Bağlantı yalnızca HTTPS üzerinden mi yapılıyor?
- API anahtarları sunucuda, şifreli ayarlarda mı saklanıyor; koda veya tarayıcıya yazılmış mı?
- Her entegrasyon yalnızca ihtiyacı kadar yetkiyle mi çalışıyor (okuma gerekiyorsa yazma yetkisi yok)?
- Başarısız ve şüpheli çağrılar kayıt altına alınıyor ve bir uyarı üretiyor mu?
- Karşı servis değiştiğinde veya kapandığında ne olacağı, bakım anlaşmasında yazıyor mu?
- Anahtarlar ve servis hesapları işletmenin adına mı açıldı?
Kişisel veri aktarımı
Entegrasyon müşteri adı, telefon veya adres gibi kişisel verileri başka bir servise taşıyorsa 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu kapsamındaki yükümlülükler, özellikle aydınlatma ve yurt dışına aktarım kuralları gözden geçirilmelidir. Bu bölüm genel bilgilendirmedir, hukuki tavsiye değildir; kendi durumunuz için bir hukukçuya danışın.
Özetle
API, yazılımların birbirine veri ve işlev açtığı kurallı arayüzdür; istek ve cevap mantığıyla, çoğunlukla HTTP ve JSON üzerinden çalışır. API entegrasyonu bu arayüzleri kullanarak muhasebe, e-ticaret, ödeme ve kargo gibi sistemleri birbirine bağlar, elle veri girişini ve hatayı azaltır. Program seçerken API desteğini, entegrasyon yaptırırken kapsamı, anahtar sahipliğini ve güvenliği sorun.
Sık sorulan sorular
API'nin açılımı nedir?
API, İngilizce Application Programming Interface ifadesinin kısaltmasıdır. Türkçede uygulama programlama arayüzü olarak çevrilir; yazılımların birbirine veri ve işlev açtığı arayüzü anlatır.
API ile web sitesi arasındaki fark nedir?
Web sitesi insanlar için tasarlanır ve tarayıcıda sayfa olarak görünür. API ise programlar için tasarlanır; görsel bir arayüzü yoktur, istek alır ve veriyi çoğunlukla JSON biçiminde döndürür. Aynı sistem hem bir web sitesine hem bir API'ye sahip olabilir.
API kullanmak ücretli mi?
Servise göre değişir. Bazı API'ler ücretsizdir, bazıları belirli bir çağrı sayısına kadar ücretsiz olup sonrasında ücretlendirir, bazıları ise yalnızca ücretli paketlerde açılır. Entegrasyon öncesinde servisin fiyat ve limit sayfası kontrol edilmelidir.
Kullandığım programın API'si yoksa ne olur?
Veri bu durumda dosya dışa aktarma (Excel, CSV) ya da programın sunduğu başka bir yolla taşınır. Bu yöntem çalışır ama otomatik değildir; aktarım sıklığı yüksekse API desteği olan bir programa geçmek veya ihtiyaca göre bir yazılım geliştirmek değerlendirilir.
API entegrasyonu için teknik bilgi gerekir mi?
İşletmenin teknik bilgiye ihtiyacı yoktur. Sizden beklenen, hangi verinin hangi sistemler arasında ne sıklıkla akması gerektiğini anlatmak ve API anahtarlarının kendi hesabınızda açılmasını sağlamaktır; kodlama ve test entegrasyonu yapan ekibin işidir.
Kaynaklar
- RFC 9110: HTTP Semantics · IETF
- HTTP response status codes · MDN Web Docs (Mozilla)
- RFC 8259: The JavaScript Object Notation (JSON) Data Interchange Format · IETF
- OWASP API Security Top 10 – 2023 · OWASP Foundation
- 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu · Mevzuat Bilgi Sistemi